Belangrijkste verschillen tussen sjiitische en soennitische moslims
De twee belangrijkste takken van de islam, sjiieten en soennieten, hebben veel verschillen, zowel wat betreft overtuigingen als praktijken. Sjiitische en soennitische moslims verschillen in de interpretatie en toepassing van de islamitische wet, de rol van religieuze leiders en het belang van bepaalde historische figuren.
Interpretatie van de islamitische wet
Sjiitische moslims vinden dat de islamitische wet moet worden geïnterpreteerd door religieuze leiders die een directe band hebben met de profeet Mohammed, terwijl soennitische moslims vinden dat de wet moet worden geïnterpreteerd door de consensus van de moslimgemeenschap.
Rol van religieuze leiders
Sjiitische moslims vinden dat religieuze leiders een directe band met de profeet Mohammed moeten hebben, terwijl soennitische moslims vinden dat religieuze leiders door de gemeenschap moeten worden gekozen.
Belang van historische figuren
Sjiitische moslims vinden dat de afstammelingen van de profeet Mohammed een speciale status moeten hebben in de moslimgemeenschap, terwijl soennitische moslims vinden dat alle moslims gelijk zijn.
Over het algemeen zijn de belangrijkste verschillen tussen sjiitische en soennitische moslims de interpretatie en toepassing van de islamitische wet, de rol van religieuze leiders en het belang van bepaalde historische figuren. Het begrijpen van deze verschillen is essentieel voor iedereen die meer wil weten over de islam.
Soennitische en sjiitische moslims delen de meest fundamentele Islamitisch overtuigingen en geloofsartikelen en zijn de twee belangrijkste subgroepen in de islam. Ze verschillen echter wel, en die scheiding kwam aanvankelijk niet voort uit spirituele verschillen, maar uit politieke. Door de eeuwen heen hebben deze politieke verschillen geleid tot een aantal uiteenlopende praktijken en standpunten die een spirituele betekenis hebben gekregen.
De vijf zuilen van de islam
De vijf zuilen van de islam verwijzen naar religieuze plichten jegens God, naar persoonlijke spirituele groei, naar de zorg voor de minder bedeelden, zelfdiscipline en opoffering. Ze bieden een structuur of raamwerk voor het leven van een moslim, net zoals pilaren dat doen voor gebouwen.
Een kwestie van leiderschap
De scheiding tussen sjiieten en soennieten gaat terug tot de dood van de profeet Mohammed in 632. Deze gebeurtenis deed de vraag rijzen wie het leiderschap van de moslimnatie zou overnemen.
Het soennisme is de grootste en meest orthodoxe tak van de islam. Het woordGezond,in het Arabisch, komt van een woord dat 'iemand die de tradities van de profeet volgt' betekent.
Soennitische moslims zijn het eens met veel van de metgezellen van de profeet op het moment van zijn dood: dat de nieuwe leider moet worden gekozen uit degenen die geschikt zijn voor de taak. Na de dood van de profeet Mohammed bijvoorbeeld, werd zijn goede vriend en adviseur, Abu Bakr, de eerste kalief (opvolger of plaatsvervanger van de profeet) van de islamitische natie.
Aan de andere kant zijn sommige moslims van mening dat het leiderschap bij de profeet had moeten blijven familie , onder degenen die specifiek door hem zijn aangesteld, of onder imams die door God Zelf zijn aangesteld.
Sjiitische moslims geloven dat na de dood van de profeet Mohammed het leiderschap rechtstreeks had moeten overgaan op zijn neef en schoonzoon, Ali bin Abu Talib. Door de geschiedenis heen hebben sjiitische moslims het gezag van gekozen moslimleiders niet erkend, maar ervoor gekozen om een lijn van imams te volgen die volgens hen zijn aangesteld door de profeet Mohammed of God zelf.
Het woordsjiietin het Arabisch betekent een groep of ondersteunende groep mensen. De algemeen bekende term is afgekort van de historischeShia't-Ali, of 'de partij van Ali'. Deze groep wordt ook wel sjiieten of aanhangers van genoemdAhl al-Beitof 'Mensen van het huishouden' (van de profeet).
Binnen de soennitische en sjiitische takken vind je ook een aantal sekten. In Saoedi-Arabië is het soennitische wahhabisme bijvoorbeeld een heersende en puriteinse factie. Evenzo zijn de druzen in het sjiïtisme een ietwat eclectische sekte die in Libanon, Syrië en Israël woont.
Waar wonen soennitische en sjiitische moslims?
Soennitische moslims vormen een meerderheid van 85 procent van de moslims over de hele wereld. Landen als Saoedi-Arabië, Egypte, Jemen, Pakistan, Indonesië, Turkije, Algerije, Marokko en Tunesië zijn overwegend soennitisch.
Aanzienlijke populaties van sjiitische moslims zijn te vinden in Iran en Irak. Grote sjiitische minderheidsgemeenschappen bevinden zich ook in Jemen, Bahrein, Syrië en Libanon.
Het is in delen van de wereld waar soennitische en sjiitische bevolkingsgroepen dicht bij elkaar staan, waar conflicten kunnen ontstaan. Samenleven in bijvoorbeeld Irak en Libanon is vaak moeilijk. De religieuze verschillen zijn zo ingebed in de cultuur dat intolerantie vaak tot geweld leidt.
Verschillen in religieuze praktijk
Als gevolg van de aanvankelijke kwestie van politiek leiderschap, verschillen sommige aspecten van het spirituele leven nu tussen de twee moslimgroepen. Dit omvat rituelen van gebed en huwelijk.
In die zin vergelijken veel mensen de twee groepen met katholieken en protestanten. In wezen delen ze een aantal gemeenschappelijke overtuigingen, maar oefenen ze op verschillende manieren.
Het is belangrijk om te onthouden dat ondanks deze verschillen in mening en praktijk, sjiitische en soennitische moslims de belangrijkste artikelen van het islamitische geloof delen en door de meesten worden beschouwd als broeders in het geloof. In feite onderscheiden de meeste moslims zich niet door te beweren lid te zijn van een bepaalde groep, maar geven er de voorkeur aan zich simpelweg 'moslims' te noemen.
Religieus leiderschap
Sjiitische moslims geloven dat de imam van nature zondeloos is en dat zijn gezag onfeilbaar is omdat het rechtstreeks van God komt. Daarom vereren sjiitische moslims de imams vaak als heiligen. Ze voeren pelgrimstochten naar hun graven en heiligdommen in de hoop op goddelijke voorbede.
Deze goed gedefinieerde klerikale hiërarchie kan ook een rol spelen in overheidsaangelegenheden. Iran is een goed voorbeeld waarin de imam, en niet de staat, de ultieme autoriteit is.
Soennitische moslims werpen tegen dat er in de islam geen basis is voor een erfelijk bevoorrechte klasse van spirituele leiders, en zeker geen basis voor de verering of voorbede van heiligen. Ze beweren dat leiderschap van de gemeenschap geen geboorterecht is, maar eerder een vertrouwen dat wordt verdiend en door de mensen kan worden gegeven of weggenomen.
Religieuze teksten en praktijken
Soennitische en sjiitische moslims volgen zowel de koran als die van de profeet hadieth (uitspraken) ensoenna(douane). Dit zijn fundamentele praktijken in het islamitische geloof. Ze houden zich er ook aan de vijf zuilen van de islam :shahada, salat, zakat, sawm,Enhadj.
Sjiitische moslims hebben de neiging vijandigheid te voelen tegenover sommige metgezellen van de profeet Mohammed. Dit is gebaseerd op hun standpunten en acties tijdens de eerste jaren van onenigheid over leiderschap in de gemeenschap.
Veel van deze metgezellen (Abu Bakr, Umar ibn Al Khattab, Aisha, etc.) hebben overleveringen verteld over het leven en de spirituele praktijk van de Profeet. Sjiitische moslims verwerpen deze tradities en baseren hun religieuze praktijken niet op de getuigenissen van deze personen.
Dit geeft natuurlijk aanleiding tot enkele verschillen in religieuze praktijk tussen de twee groepen. Deze verschillen raken alle gedetailleerde aspecten van het religieuze leven: bidden, vasten, pelgrimstochten en meer.
