Scheppingsmythen van over de hele wereld
Scheppingsmythen zijn verhalen die de oorsprong van het universum en zijn bewoners verklaren. Ze bestaan al sinds het begin der tijden en zijn van generatie op generatie doorgegeven in vele culturen over de hele wereld. Van de oude Grieken tot de inheemse bevolking van Noord-Amerika, scheppingsmythen zijn gebruikt om de mysteries van het universum uit te leggen en om degenen die ze vertellen een gevoel van identiteit en doel te geven.
Scheppingsmythen variëren sterk in hun inhoud, maar ze hebben allemaal bepaalde gemeenschappelijke elementen. De meeste hebben betrekking op een scheppende godheid of goden, en bevatten vaak een verhaal over hoe de wereld en haar bewoners zijn gemaakt. Sommige mythen gaan over een strijd tussen goede en kwade krachten, terwijl andere zich richten op de schepping van de eerste mensen. In sommige culturen verklaren scheppingsmythen ook de oorsprong van dood en lijden.
Behalve dat ze inzicht geven in de oorsprong van het universum, kunnen scheppingsmythen ook een gevoel van identiteit en een doel geven aan degenen die ze vertellen. Ze kunnen worden gebruikt om de gewoonten en overtuigingen van een bepaalde cultuur uit te leggen en om een gevoel van continuïteit tussen generaties te geven. Door de verhalen achter scheppingsmythen te begrijpen, kunnen we onze eigen cultuur en onze plaats in de wereld beter begrijpen.
Scheppingsmythen van over de hele wereld bieden een fascinerend inkijkje in de overtuigingen en gewoonten van verschillende culturen. Door deze verhalen te bestuderen, kunnen we onze eigen cultuur en onze plaats in de wereld beter begrijpen. Van de oud Grieks naar de inheemse bevolking van Noord-Amerika bieden scheppingsmythen een uniek venster op het verleden en een bron van inspiratie voor het heden.
De term 'scheppingsmythe' kan verwarrend zijn omdat de term niet specificeert wat er gecreëerd wordt. Scheppingsmythe verwijst naar de schepping van het universum of naar de schepping van de mensheid en/of goden.
De aard van Griekse mythen, door G.S. Kirk, verdeelt mythen in zes categorieën, waarvan er drie ontstaans- of scheppingsmythen zijn. Deze categorieën van scheppingsmythes zijn:
- Kosmologische mythen
- Verhalen van de Olympiërs
- Mythen over de vroege geschiedenis van de mens
Kosmologische of 'schepping van het universum'-mythen
In dit artikel richten we ons voornamelijk op de eerste, de kosmologische mythen (of kosmogonieën, door Webster gedefinieerd als 'de schepping van de wereld of het universum; of een theorie of verslag van een dergelijke schepping').
Ab Origine: wat er in het begin was
- Over de eerste stof bestaat niet één standaardverhaal. De belangrijkste kanshebbers voor de oersubstantie zijn geen soep, maar lucht (Uranus of Ouranos) en een soort leegte, ook wel de Leegte of Chaos genoemd. Aangezien er niets anders was, moet wat daarna kwam hieruit voortgekomen zijnEerstof elementaire dingen.
Chaos
- Er was geen duidelijke unanimiteit over wat Chaos was. Sommigen dachten dat Chaos de specifieke lichamen van de kosmos creëerde; anderen, de kosmos zelf en orde. Chaos wordt beschreven als 'de donkere, stille afgrond waaruit alle dingen zijn ontstaan'.
Uranus en Gaia
- Een verslag van het begin van alles komt uit deBibliotheek, conventioneel toegeschreven aan Apollodorus, vertaald door Sir JG Frazer. Wie Apollodorus precies was, blijft nog steeds een mysterie, hoewel hij mogelijk rond de tweede eeuw v. oud Grieks draaide zich om religieuze informatie, Homer en Hesiodus. Hier is (pseudo-)Apollodorus' versie van de kosmogonie:
'Sky (Uranos) was de eerste die over de hele wereld regeerde. En nadat hij met de Aarde (Gaia) was getrouwd, verwekte hij eerst de Honderdhandigen... Daarna baarde de Aarde hem de Cyclopen... te weten, de Titanen ... en de jongste van allemaal, Cronus .... Maar de aarde, bedroefd over de vernietiging van haar kinderen, die in Tartarus waren geworpen ....'
Eerst ongeldig; dan Eros en Aarde
- Een eerdere (7-8e eeuw v.Chr.) versie van het verhaal (waarnaar hierboven wordt verwezen) is afkomstig van Hesiodus, auteur van Theogony en Works and Days. In Theogony bestond de Leegte of Chaos vóór al het andere. Toen kwamen de aarde (Gaia) en Eros (god van liefde of verlangen). Uit de Leegte of Chaos kwamen Duisternis (Erebus) en Nacht (Nyx); van Nacht, Licht en Dag.
- De aarde produceerde de lucht (Uranus) om zichzelf te bedekken. Vervolgens produceerden ze door koppeling een enorm broedsel, waaronder Oceanus (oceaan), Themis (wet), Mnemosyne (geheugen), Phoebe, Cronus, de Cyclopen / Cyclopen (producenten van Zeus 'bliksemschicht) en de 50-koppige monsters, Cottus , Briareus en Gyes (de Hecatoncheires).
Uranus verbergt zijn kinderen in hun moeder
- Geen erg natuurlijke ouder, Uranus vond het leuk om te voorkomen dat een van zijn kinderen het daglicht zag. Hij stond erop dat Gaia (Moeder Aarde) ze opgesloten hield. Groeiend in de ingewanden van Moeder Aarde, veroorzaakten de kinderen van Uranus en Gaia grote fysieke en emotionele pijn voor Gaia. Uiteindelijk kon ze het niet langer aan en creëerde ze een nieuw metaal. Van het metaal maakte Gaia een sikkel, die ze aan haar brutaalste nakomeling gaf, de Titan Cronus (Saturnus).
Ze castreren vader Uranus
- De volgende keer dat Uranus de liefde met Gaia kwam bedrijven, wat hij deed door zich over de hele aarde uit te strekken, sprong Cronus op uit zijn schuilplaats, zwaaide met zijn sikkel en viel vader Uranus aan en castreerde hem. Extra nakomelingen kwamen voort uit het vergoten bloed en orgaan van Uranus: reuzen, Erinyes (Furies), Meliae - en het meest spectaculaire, Aphrodite, die uit het schuim werd geboren.
De naamgeving van de Titanen
- In zijn vertaling van het volgende deel van deTheogonie, verklaart Norman O. Brown de etymologie van de naam Titans voor deze 12 kinderen van aarde en lucht (Cronus, Rhea, Iapetus, Oceanus, Hyperion, Themis, Thea, Mnemosyne, Phoebe, Coeus, Tethys,EnCrius):
Grote Vader Sky noemde zijn kinderen de Titanen vanwege zijn vete met hen; hij zei dat ze blindelings de strop hadden aangetrokken en iets wreeds hadden gedaan waarvoor ze in de toekomst zouden moeten boeten.(regels 209-210) ... En ze moesten betalen. Net zoals Uranus (Sky) leed door de handen van zijn zoon, zo zou Cronus lijden onder de handen van zijn nageslacht, Zeus. Maar dat is een ander verhaal.
Sumerische scheppingsmythen
- Christopher Siren's Sumerische Mythologie FAQ legt uit dat er in de Sumerische mythologie oorspronkelijk een oerzee was ( abzu ) waarin de aarde ( naar ) en lucht werden gevormd. Tussen hemel en aarde bevond zich een gewelf met atmosfeer. Elk van deze regio's komt overeen met een van de vier goden, Enki , Ninhursag , Een , En Enlil .
Aziatische scheppingsverhalen
- Chinese scheppingsmythen: Pan Gu nam een bijl om uit zijn opsluiting in een kosmisch ei te ontsnappen. Toen hij stierf werd hij de wind, bergen, land en stromend water.
- Japans Kosmogonie zegt dat de aarde en de hemel zijn gemaakt uit een goddelijk ei.
- Hindoe : Nog een kosmogonie uit het denken.
- Sikh: Schepping van alles door een almachtige godheid.
Meso-Amerikaans
- Azteken; Coatlique werd zwanger door een mes van obsidiaan waarmee ze haar enige legitieme nest van maan en sterren voortbracht. Toen ze voor de tweede keer beschamend zwanger werd, baarde ze de god van de oorlog, Huitzilopochtli, die zijn broers en zussen vermoordde.
Germaans
- Germaanse scheppingsmythe : In het begin was de grote leegte, Ginnungagap. In het zuiden ontwikkelde zich een vurig gebied en in het noorden een winderig, ijzig gebied. Samen brachten ze chaos voort en uit chaos ontstond leven.
joods-christelijk
- In het begin schiep God de hemel en de aarde. En de aarde was woest en ledig; en duisternis [was] op de diepte. En de Geest van God zweefde over het oppervlak van de wateren. En God zei: Laat er licht zijn: en er was licht. En God zag het licht, dat [het] goed was: en God scheidde het licht van de duisternis. En God noemde het licht dag en de duisternis noemde hij nacht. En de avond en de ochtend waren de eerste dag. En God zei: Laat er een uitspansel zijn in het midden van de wateren, en laat het de wateren van de wateren scheiden. En God maakte het uitspansel en scheidde de wateren die onder het uitspansel waren van de wateren die boven het uitspansel waren: en zo was het.
