Antiklerikalisme-bewegingen hebben geholpen de geschiedenis vorm te geven
Antiklerikalisme is een beweging die zich verzet tegen de invloed van de georganiseerde religie, met name de katholieke kerk, in het openbare leven. Het is een sterke kracht geweest in het vormgeven van de geschiedenis, van de Franse Revolutie tot heden.
Geschiedenis van het antiklerikalisme
De wortels van het antiklerikalisme zijn terug te voeren tot de Verlichting, toen denkers als Voltaire en Rousseau de macht van de kerk begonnen uit te dagen. Dit leidde tot de Franse Revolutie, waarbij de macht en invloed van de kerk drastisch werd verminderd.
In de 19e eeuw herleefde het antiklerikalisme, met name in Latijns-Amerika, waar het werd gebruikt als instrument om de macht van de kerk en de heersende elites uit te dagen. Dit leidde tot de opkomst van een aantal antiklerikale bewegingen, zoals de Mexicaanse Liberale Partij en de Braziliaanse Republikeinse Partij.
Impact van antiklerikalisme
De impact van het antiklerikalisme is verreikend. Het heeft geholpen de moderne wereld vorm te geven, van de scheiding van kerk en staat tot de opkomst van het secularisme. Het is ook een sterke kracht geweest in de strijd voor sociale rechtvaardigheid en mensenrechten, met name in Latijns-Amerika.
In de afgelopen jaren is antiklerikalisme gebruikt om de macht van de kerk uit te dagen op gebieden als abortus, anticonceptie en het homohuwelijk. Het is ook gebruikt om de betrokkenheid van de kerk bij de politiek en haar invloed op het onderwijs tegen te gaan.
Conclusie
Antiklerikalisme is een sterke kracht geweest in het vormgeven van de geschiedenis. Het is gebruikt om de macht van de kerk uit te dagen en om sociale rechtvaardigheid en mensenrechten te bevorderen. Terwijl de wereld blijft evolueren, zal antiklerikalisme een belangrijke kracht blijven in het vormgeven van onze toekomst.
Antiklerikalisme is een beweging die zich verzet tegen de macht en invloed van religieuze instellingen in seculiere, burgerlijke aangelegenheden. Het kan een historische beweging zijn of toegepast op huidige bewegingen.
Deze definitie omvat oppositie tegen macht die echt of louter vermeend is en allerlei soorten religieuze instellingen, niet rechtvaardig kerken . Het is ook van toepassing op bewegingen die zich verzetten tegen de invloed van religieuze instellingen op juridische, sociale en culturele zaken. Sommige vormen van antiklerikalisme zijn uitsluitend gericht op kerken en kerkelijke hiërarchieën, maar andere vormen zijn breder.
Antiklerikalisme krijgt gestalte in de Amerikaanse grondwet, die een scheiding van kerk en staat vastlegt. Sommige landen vereisen een burgerlijk huwelijk in plaats van een religieus huwelijk te erkennen. Of het kan een meer extreme vorm aannemen van het in beslag nemen van kerkelijke eigendommen, het verbannen of beperken van geestelijken, en het verbieden van het dragen van religieuze kleding en insignes.
Wat is antiklerikalisme?
Antiklerikalisme is verenigbaar met beide atheïsme en theïsme. In atheïstische contexten wordt antiklerikalisme geassocieerd met kritisch atheïsme en secularisme. Het is misschien een agressievere vorm van secularisme, zoals die in Frankrijk wordt aangetroffen, in plaats van een passieve vorm van scheiding tussen kerk en staat. In theïstische contexten wordt antiklerikalisme vaak geassocieerd met protestantse kritiek op het katholicisme.
Zowel atheïstisch als theïstisch antiklerikalisme kan antikatholiek zijn, maar theïstische vormen zijn waarschijnlijk eerder antikatholiek. Ten eerste zijn ze voornamelijk gericht op het katholicisme. Ten tweede komen de kritieken van theïsten die waarschijnlijk lid zijn van een kerk of denominatie met eigen geestelijken – priesters, pastoors, predikanten, enz.
Bewegingen die zich verzetten tegen het katholicisme in Europa
'The Encyclopedia of Politics' definieert antiklerikalisme als 'verzet tegen de invloed van georganiseerde religie in staatszaken. De term werd met name toegepast op de invloed van de Katholieke religie in politieke zaken.'
Historisch gezien was bijna al het antiklerikalisme in Europese contexten in feite antikatholicisme, deels omdat de katholieke kerk de grootste, meest verspreide en machtigste religieuze instelling ter wereld was. Na de Reformatie en gedurende de volgende eeuwen waren er bewegingen in land na land om de katholieke invloed op burgerzaken te verbieden.
Tijdens de Franse Revolutie nam het antiklerikalisme gewelddadige vormen aan. Meer dan 30.000 priesters werden verbannen en honderden werden gedood in de oorlog in de Vendee, van 1793 tot 1796, waarin genocidale acties werden ondernomen om de onwankelbare aanhankelijkheid van het gebied aan het katholicisme te elimineren.
In Oostenrijk ontbond de heilige Romeinse keizer Joseph II aan het einde van de 18e eeuw meer dan 500 kloosters, waarbij hij hun rijkdom gebruikte om nieuwe parochies te creëren en de opleiding van priesters in seminaries over te nemen.
Tijdens de Spaanse burgeroorlog in de jaren dertig waren er veel antiklerikale aanvallen door de Republikeinse strijdkrachten, aangezien de katholieke kerk de nationalistische strijdkrachten steunde. Meer dan 6.000 geestelijken werden gedood.
Moderne antiklerikale bewegingen
Antiklerikalisme is een officieel beleid van de meeste marxistische en communistische regeringen, waaronder die van de voormalige Sovjet-Unie en Cuba. Het werd ook gezien in Turkije, toen Mustafa Kemal Atatürk het moderne Turkije creëerde als een onwankelbare seculiere staat die de macht van islamitische geestelijken beperkte. Dit is de laatste tijd geleidelijk versoepeld. In Quebec, Canada, bracht de stille revolutie in de jaren zestig meer instellingen over van de katholieke kerk naar de provinciale overheid.
Bronnen
Carlisle, Rodney P. (redacteur). 'Encyclopedia of Politics: links en rechts.' 1e editie, SAGE Publications, Inc, 17 maart 2005.
